(Functionele) aspenie; richtlijn ter infectiepreventie
Augustus 2011 verscheen de RIVM conceptrichtlijn preventie van infecties bij mensen met een (functionele) asplenie. Een persoon met een (functionele) asplenie heeft ongeveer 5% kans om op enig moment in het leven een levensbedreigende infectie te ontwikkelen. De mortaliteit is daarbij hoog: 50-70%.

Ofschoon arbobeleid er niet expliciet in wordt genoemd, biedt deze RIVM-richtlijn goede handvatten voor de bedrijfsarts. Hij ontleent er informatie en steun aan bij overwegingen ter preventie van infectieziekten zoals die gemaakt moeten worden in de bedrijfsartsenpraktijk bij kwetsbare werknemers zonder of met een slechte miltfunctie.

Medische risicolopers
zijn; reizigers (malaria), omgaan met honden en katten (Capnocytophaga canimorsus) en blootstelling aan fecalia (E. Coli). Frequent door teken gebeten werknemers (bosbouw, jagers, hoveniers) lopen mogelijk ook risico (ondanks het feit dat er in ons land vooralsnog nog geen casus bekend is). 4% van de Nederlandse teken zijn met Babesia besmet. Een dergelijke besmetting is bij asplenie ongewenst.
Een persoon met een (functionele) asplenie heeft ongeveer 5% kans om op enig moment in het leven een levensbedreigende infectie te ontwikkelen. De mortaliteit is hierbij hoog: 50-70%.

Tot de preventieve maatregelen behoren vaccinaties tegen: Heamophilus influenza type B, Meningococcen en Streptococcus pneumoniae, voorkomen van blootstelling (vermijden bronnen in het werk),  waarschuwen voor risicosituaties en adviseren aan betrokkenen dat zij bij het optreden van koorts snel een arts raadplegen.

Opsporen kwetsbaren
Voor het opsporen van kwetsbaren in uw werknemerspopulatie moet u, naast miltlozen, alert zijn op werknemers met chronische darmziekten, leveraandoeningen, sikkelcelziekte, reumatoide artritis en bijvoorbeeld sarcoïdose. Bij deze aandoeningen kan immers sprake zijn van een functionele asplenie.

Bedenk tenslotte: Een prevalentie van één op de miljoen (volksgezondheid) is wat anders dan die ene in uw eigen populatie (bedrijfsgezondheidszorg) van wie u de identiteit en de exacte belasting met biologische agentia in de werksituatie kent. Die laatste kunt en moet U opsporen en dient u een concreet effectief preventief advies te bieden, zeker als er sprake is van werkgerelateerde risico’s.

Informatiebron:

• ‘(concept)Richtlijn voor preventie van infecties bij mensen met een (functionele) asplenie’  RIVM 2011
• Informatie asplenie (sept. 2011) Het Rijnland Ziekenhuis reviseerde hun protocol voor de internisten. De daarin geboden informatie medische aandoeningen die geassocieerd worden met functionele asplenie is overzichtelijk en informatief
• Kiza over (functionele) asplenie